رئیس انجمن تولیدکنندگان نوشتافزار از تولید اقلام مختلف لوازمالتحریر علیرغم وجود موانع متعدد خبر داد.
با نزدیکشدن به روزهای پایانی تابستان و آغاز سال تحصیلی جدید، بازار نوشتافزار و لوازمالتحریر به یکی از کانونهای اصلی توجه خانوادهها تبدیل میشود. صنعتی که در طول یک دهه گذشته با تکیه بر توان داخلی، گامهای بلندی در مسیر ارتقای کیفیت، خودکفایی در اقلام پرمصرف و حتی صادرات برداشته است، امسال در شرایطی به استقبال مهرماه میرود که زنجیره تأمین آن با چالشهایی نظیر نوسانات قیمت مواد اولیه پتروشیمی، محدودیتهای ارزی و قطعیهای مکرر برق دستوپنجه نرم کرده است.
با این حال، شواهد نشان میدهد که تولیدکنندگان داخلی علیرغم تمامی موانع، با تمام ظرفیت پای کار ایستاده و انبارها را برای پاسخگویی به نیاز دانشآموزان تجهیز کردهاند؛ هرچند ابهامات پیرامون الگوی بازگشایی مدارس و کشش بازار، معادله عرضه و تقاضا را با رفتاری متفاوت نسبت به سالهای گذشته مواجه ساخته است.
محمودرضا صنعتکار، رئیس انجمن تولیدکنندگان نوشتافزار، به شرایط تولید زیر سایه جنگ و وضعیت عرضه نوشتافزار در آستانه سال تحصیلی جدید پرداخت، این گفتوگو را میتوانید در ادامه بخوانید:
در ماههای گذشته تولیدکنندگان نوشتافزار با نوسانات شدید قیمت مواد اولیه و گاه کمبود این مواد در بازار مواجه بودند، با توجه به اینکه در آستانه سال تحصیلی جدید قرار داریم، در زمان حاضر وضعیت تولید و تأمین نیاز بازار بهچهصورت است؟
ما از نظر تولید مشکلی نداریم و تولیدکنندگان در ماههای گذشته کار خود را انجام داده و محصولات را تولید و دپو کردهاند؛ حتی میتوان گفت که میزان تولید بیش از تقاضاست. متأسفانه امسال با توجه به شرایطی که ایجاد شد، خانوادهها هنوز نسبت به حضوری شدن مدارس اطمینان حاصل نکردهاند.
با وجود اینکه وزیر آموزش و پرورش و مسئولان بارها اعلام کردهاند که امسال قطعاً مدارس بهصورت حضوری برگزار خواهد شد، اما بهنظر میرسد که در خانوادهها این یقین حاصل نشده است، به همین دلیل ما در زمان حاضر تقاضای چندانی از بازار دریافت نمیکنیم.
با توجه به نوسان قیمت مواد اولیه، ما در سال جاری با چند درصد افزایش قیمت لوازمالتحریر در قیاس با سال گذشته مواجه هستیم؟
طبیعتاً محصولاتی که امسال عرضه میشود، در قیاس با سال گذشته، با افزایش قیمت همراه خواهد بود؛ با توجه به اینکه تولیدکننده در ماههای گذشته با افزایش قیمت مواد اولیه و پتروشیمی، افزایش دستمزد و افزایش حاملهای انرژی مواجه بوده است، اما این نکته را نیز لازم است بگویم که لوازمالتحریر در قیاس با این افزایش قیمتها، چندان رشد قیمت را تجربه نکرده و افزایش قیمت کمتر از حد استاندارد بوده است؛ چرا که بازار کشش افزایش بیش از این را ندارد.
نوشتافزار ایرانی در یک دهه گذشته تلاش کرد خود را بهعنوان یک صنعت اثبات کند و نشان دهد که اگرچه صنعت کوچکی در قیاس با دیگر صنایع است، اما میتواند ارزآوری داشته و کارآفرینی قابلتوجهی داشته باشد، با این حال بهنظر میرسد که در نگاه متولیان همچنان بهعنوان یک «صنعت» شناخته نمیشود، چقدر مشکلات جاری برای تولیدکنندگان این حوزه را با این نگاه مرتبط میدانید؟
وزارت صمت متولی صنعت نوشتافزار است. من از همینجا از مسئولان وزارت صنت که در سنوات قبل و در ماههای اخیر از صنعت نوشتافزار حمایت کردند، تشکر میکنم. وزارت صمت همواره پیگیر کارها و مشکلات تولیدکنندگان بوده و تلاش کرده است گرهی از مشکلات آنها باز کند، اما متأسفانه سازمانها و نهادهای دیگری هستند که به این صنعت ظلم میکنند؛ مانند بانک مرکزی، سازمان امور مالیاتی و دارایی و... . عدم پرداخت بهموقع ارز موردنیاز برای واردات محصولات و مواد اولیه، قطعی برق واحدهای تولیدی بهمدت دو تا سه روز در هفته و... مشکلاتی است که از سوی دیگر سازمانها به صنعت نوشتافزار تحمیل میشود.
نوشتافزار ایرانی با وجود همه مشکلاتی که به آن اشاره فرمودید، در حدود 15 سال گذشته تلاش کرد جایگاه خود را در بازار داخل محکم کند و سهم خود را از بازار افزایش دهد، از سوی دیگر، نوشتافزار ایرانی توانسته است نظر مثبت خانوادهها را نیز به خود جلب کند، در زمان حاضر، فکر میکنید این صنعت در چه جایگاهی قرار دارد؟
در این چند سال که انجمن تولیدکنندگان بهراه افتاد، ما روی کیفیت سرمایهگذاری کردیم. ارتقای کیفیت کارها تا جایی بود که حتی تا پیش از شیوع ویروس کرونا ما توانستیم سهمی از بازار جهانی داشته باشیم و محصولات خود را به برخی از کشورهای اروپایی صادر کنیم. محصولات تولید ایران در برخی اقلام مانند خودکار، ابزارهای اندازهگیری، دفاتر، پوشهها و فایلهای اداری قابلیت رقابت با محصولات خارجی داشتند، اما این روند بعد از کرونا کمتر شد.
با توجه به این تجربیات، میتوانم بگویم که نوشتافزار ایرانی چه در داخل و چه حتی در بازارهای جهانی توانسته است گامهای مثبتی جهت رشد کیفی محصولات داشته باشد، اما روند تولید همچنان با چالشهایی مواجه است که دیگر صنایع نیز در این سالها با آن کموبیش دستوپنجه نرم کردهاند.
در زمان حاضر در چه محصولاتی به خودکفایی رسیدهایم؟
در محصولاتی مانند خودکار (البته نه خودکار لاکچری و فانتزی)، مداد، مدادرنگی، پاککن، ابزارهای اندازهگیری دانشآموزی و مهندسی، خمیر بازی، دفاتر، کیف و جامدادی، ماژیک وایتبرد و ... کارهای خوبی صورت گرفته است و از کیفیت خوبی برخوردارند.
برخی از فعالان بازار در گفتوگوهای اخیر عنوان کردهاند که روند قاچاق و واردات نوشتافزار خارجی به کشور در یک سال گذشته، علیرغم سیاستی که پیشتر اتخاذ شده بود، تسهیل شده است و ما شاهد واردات این محصولات به کشور هستیم، در زمان حاضر سهم محصولات وارداتی از بازار بهچهمیزان است؟ این موضوع را چطور ارزیابی میکنید؟
ما شاهد قاچاق رسمی در حوزه نوشتافزار هستیم که به اسم تولید، وارداتی را انجام میدهند، به این صورت که به اسم حمایت از تولید، محصولات و قطعاتی را وارد کشور میکنند، اما هدف فروش این محصولات در بازار است نه کمک به چرخه تولید.
در مجموع حجم قاچاق نسبت به سالهای گذشته خیلی کمتر شده است، اما این شامل همه محصولات نمیشود، در برخی از محصولات مانند ماژیک، کالای وارداتی و قاچاق بیشتر است اما در برخی از اقلام مانند خودکار، این میزان کمتر دیده میشود.
در زمان حاضر سهم محصولات داخلی از بازار کشور چقدر است و محصولات ایرانی چهمیزان از نیاز بازار را تأمین میکنند؟
بستگی به نوع محصول دارد، مثلاً خودکار و پاککن ایرانی بیش از 80 درصد از نیاز بازار را تأمین میکند، 60 تا 70 درصد از نیاز بازار در زمینه مداد را کالای ایرانی تأمین میکند، دفاتر 90 درصد از نیاز بازار را پوشش میدهد.