توسعه نسل جدید موشک‌های ایران با تکیه بر افزایش دقت، سرعت، تحرک‌پذیری و قابلیت مانور در مرحله نهایی پرواز، معادلات پدافندی دشمن را پیچیده‌تر کرده است.

توسعه توان موشکی ایران طی سال‌های گذشته وارد مرحله‌ای شده که صرفاً به افزایش برد موشک‌ها محدود نیست، بلکه مؤلفه‌هایی همچون دقت، سرعت آماده‌سازی، استفاده از سوخت جامد و قابلیت مانور در مرحله نهایی پرواز را نیز دربرمی‌گیرد؛ ویژگی‌هایی که می‌تواند معادلات دفاع موشکی را برای طرف مقابل پیچیده‌تر کند.

«ریک سانچز»، روزنامه‌نگار و مجری باسابقه آمریکایی در اظهاراتی درباره توان موشکی ایران به قابلیت برخی موشک‌ها برای تغییر مسیر در مرحله ورود مجدد به جو اشاره کرده است؛ قابلیتی که به گفته او می‌تواند کار سامانه‌های پدافندی مانند تاد و پاتریوت را دشوارتر کند.اهمیت این موضوع از آنجاست که سامانه‌های دفاع موشکی برای رهگیری موفق یک هدف بالستیک، باید در مدت زمانی بسیار کوتاه مسیر حرکت آن را شناسایی و نقطه احتمالی برخورد را محاسبه کنند.بنابراین، هرگونه مانور در مرحله پایانی می‌تواند پیش‌بینی مسیر را دشوارتر کرده و زمان واکنش مدافع را کاهش دهد. ایران طی چند دهه گذشته مجموعه متنوعی از موشک‌های بالستیک را توسعه داده است؛ از خانواده‌های «شهاب»، «قدر» و «عماد» گرفته تا «قیام»، «ذوالفقار»، «خرمشهر»، «سجیل»، «خیبرشکن» و «حاج قاسم». این تنوع نشان‌دهنده حرکت برنامه موشکی کشور در چند مسیر همزمان، از افزایش برد و دقت گرفته تا ارتقای تحرک‌پذیری و قابلیت‌های سرجنگی است.

در این میان، موشک‌هایی مانند «خیبرشکن» و «حاج قاسم» به‌عنوان نمونه‌هایی از نسل جدید موشک‌های سوخت جامد ایران مورد توجه قرار گرفته‌اند. استفاده از پیشران سوخت جامد می‌تواند زمان آماده‌سازی و واکنش عملیاتی را کاهش دهد و تحرک‌پذیری سامانه را افزایش دهد؛ موضوعی که در کنار قابلیت مانور، اهمیت ویژه‌ای در معادلات بازدارندگی دارد.بر همین اساس، توان موشکی ایران را نمی‌توان صرفاً با معیار «برد» سنجید.

ترکیب برد، دقت، سرعت واکنش، تحرک‌پذیری و قابلیت‌های مانورپذیری، مجموعه‌ای از مؤلفه‌ها را ایجاد کرده که در محاسبات امنیتی منطقه و برنامه‌ریزی سامانه‌های پدافندی دشمن مورد توجه قرار می‌گیرد.در نهایت، پیام اصلی توسعه این توانمندی‌ها از منظر جمهوری اسلامی ایران، تقویت بازدارندگی و افزایش هزینه هرگونه اقدام نظامی علیه کشور است؛ بازدارندگی‌ای که بر پایه توان بومی، تنوع سامانه‌های موشکی و آمادگی مستمر نیروهای مسلح شکل گرفته است.
پایان پیام/