حدیدنیوز؛ با وجود ادعاهای مکرر ترامپ دربارهی نابودی نیروی نظامی ایران در جنگ رمضان و نزدیک بودن جمهوری اسلامی به تسلیم، گزارشها نشان میدهد حتی ارزیابی «سازمان اطلاعات مرکزی» آمریکا، سیآیای، نیز واقعیتی کاملاً متفاوت را منعکس میکند.
اخیراً روزنامههای سرشناس آمریکایی، از جمله واشینگتنپست و نیویورکتایمز، به اسناد محرمانهای دست پیدا کردهاند که اثبات میکنند ایران همچنان توان مقاومت و مقابله با دور بعدی احتمالی تجاوز آمریکایی-اسرائیلی را دارد.
در گزارش پیش رو، گزیدهای از دو مقالهی این روزنامههای آمریکایی ارائه شده است. واشینگتنپست، که اولین بار از وجود این اسناد خبر داد، در گزارشی اختصاصی تحت عنوان «اطلاعات آمریکا میگوید ایران میتواند تا ماهها بر محاصرهی ترامپ در [تنگهی] هرمز غلبه کند به این موضوع پرداخته است که گزیدهی آن در ادامه آمده است.
بخشی از موشکهای ایرانی، سال ۲۰۲۴، در تهران به نمایش گذاشته شدهاند. ارزیابیهای اطلاعاتی محرمانهی آمریکا نشان میدهد ایران همچنان حدود ۷۰ درصد از زرادخانهی موشکی پیش از جنگ خود را در اختیار دارد. کمتر از یک ماه پیش از این گزارشهای محرمانه، ترامپ ادعا کرده بود این رقم چیزی حدود ۱۸ یا ۱۹ درصد است.
لازم به ذکر است که مشرق صرفاً جهت اطلاع نخبگان و تصمیمگیران عرصه سیاسی کشور از رویکردها و دیدگاههای محافل رسانهای-اندیشکدهای بینالمللی این گزارش را منتشر میکند و دیدگاهها، ادعاها و القائات این گزارش لزوماً مورد تأیید مشرق نیست.
سیآیای سند تحلیلی محرمانهای را در اختیار سیاستگذاران دولت آمریکا قرار داده است که به گفتهی چهار فرد مطلع دربارهی آن، تصریح میکند که ایران میتواند دستکم سه تا چهار ماه در برابر محاصرهی دریایی آمریکا دوام بیاورد، و تازه بعد از آن است که با سختیهای اقتصادی شدیدتری مواجه خواهد شد. به نظر میآید این یافتهها پرسشهای جدیدی را دربارهی خوشبینی رئیسجمهورْ دونالد ترامپ دربارهی پایان دادن به جنگ ایجاد میکند. این تحلیل توسط جامعهی اطلاعاتی آمریکا (که ارزیابیهای محرمانهیشان دربارهی ایران اغلب عاقلانهتر از بیانیههای عمومی دولت بودهاند) همچنین نشان میدهد تهران بهرغم هفتهها بمباران شدید آمریکا و اسرائیل، همچنان از توانمندیهای موشکی بالستیک قابلتوجهی برخوردار است.
یک مقام آمریکایی میگوید ایران حدود ۷۵ درصد از موجودی پیش از جنگ پرتابگرهای متحرک و حدود ۷۰ درصد از ذخایر موشکی پیش از جنگ خود را حفظ کرده است. به عقیدهی وی شواهدی وجود دارد که نشان میدهد رژیم توانسته است تقریباً تمام تأسیسات ذخیرهسازی زیرزمینی خود را بازیابی و بازگشایی کند، برخی از موشکهای آسیبدیده را تعمیر نماید، و حتی شماری از موشکهای جدیدی را که قبل از شروع جنگ ساختشان تقریباً کامل شده بود، مونتاژ کند. این در حالی است که ترامپ در سخنان خود در دفتر بیضی، تصویر گلوبلبلتری را ترسیم کرده و دربارهی ایران گفته بود: «موشکهای آنها عمدتاً نابود شدهاند؛ احتمالاً ۱۸ یا ۱۹ درصد برایشان باقی مانده، که در مقایسه با آنچه داشتند، زیاد نیست.»
قطعات متلاشیشده و همچنین گودالی که روی زمین (احتمالاً از برخورد مخزن سوخت) پس از سقوط جنگندهی آمریکایی «اف-۱۵ای» به جا مانده است. سرنگونی این جنگنده تنها چند ساعت پس از آن اتفاق افتاد که «دونالد ترامپ» رئیسجمهور آمریکا، مدعی شد ایرانیها دیگر امکانات دفاعی ندارند و تمام آسمان این کشور تحت کنترل ائتلاف آمریکایی-اسرائیلی است.
تصاویر بیشتر از قطعاتی که پس از سرنگونی جنگندهی «اف-۱۵ای» آمریکا روی زمین پیدا شدهاند. چند ساعت پس از سرنگونی این اف-۱۵، یک فروند جنگندهی «اِی-۱۰» آمریکایی نیز مورد اصابت پدافند هوایی ایران قرار گرفت و در جایی خارج از ایران سقوط کرد.
ترامپ، پیت هگست، وزیر جنگ، و دیگر مقامات آمریکایی، همواره جنگ را یک پیروزی نظامی قاطع برای آمریکا معرفی کردهاند، در حالی که ایران درخواستهای واشینگتن مبنی بر کنار گذاشتن غنیسازی هستهای، تحویل ذخایر اورانیوم، بازگشایی تنگهی هرمز و برداشتن گامهای دیگر را رد کرده است. ترامپ اخیراً محاصره را «شگفتانگیز» توصیف کرد و گفت: «نیروی دریایی [آمریکا] فوقالعاده عمل کرده. کاری که انجام دادهاند... [ایجاد یک محاصره] مثل دیواری از جنس فولاد است.
هیچکس نمیتواند عبور کند.» رئیسجمهور آمریکا یک روز قبلتر نیز گفته بود اقتصاد ایران «در حال سقوط است»، پول این کشور «بیارزش» شده، و «نمیتوانند» حقوق نیروهایشان را پرداخت کنند. اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، ضمن تمجید از رژیم تحریمهای رئیسجمهور، موسوم به «خشم اقتصادی» [در ادامهی عملیات نظامی تحت عنوان «خشم حماسی»]، اواخر ماه گذشتهی میلادی خاطرنشان کرد که پایانهی اصلی نفت ایران بهزودی به ظرفیت نهایی خود میرسد و این مسئله «باعث آسیب دائمی به زیرساختهای نفتی ایران میشود.
با این وجود، ایران بهرغم از دست دادن رهبر عالی و بسیاری از دیگر مقامات ارشد و همچنین بخش زیادی از سختافزارهای نظامیاش در نتیجهی حملات موشکی، تابآوری خود را ثابت کرده است. یکی از چهار مقام آمریکاییای که به شرط ناشناس ماندن حاضر شدند دربارهی این موضوع حساس با واشینگتنپست صحبت کنند، میگوید به نظر او ظرفیت ایران برای تحمل سختیهای اقتصادی طولانیمدت حتی از تخمین سیآیای هم بسیار بیشتر است. این مقام معتقد است: «رهبران [ایران] رادیکالتر، مصممتر و هر روز مطمئنتر شدهاند که میتوانند بیشتر از ارادهی سیاسی آمریکا دوام بیاورند... در مقایسه، رژیمهای مشابه را میبینیم که چندین سال در برابر محاصرههای مداوم و جنگهای «فقط قدرت هوایی» تاب آوردهاند.»
کشتی فلهبر تایلندی «مایوری ناری»، ۱۱ مارس ۲۰۲۶، در نزدیکی تنگهی هرمز هدف قرار گرفته و دود از آن برخاسته است. پس از آنکه آمریکاییها دو بار حین مذاکرات، گزینهی نظامی را انتخاب کردند و به ایران حمله نمودند، جمهوری اسلامی اثبات کرد نهتنها ابایی از واکنش به تشدید تنشها ندارد، بلکه توانایی عملی کردنِ تهدیداتش، از بستن تنگهی هرمز گرفته تا حمله به حامیان و متحدان منطقهای ایالات متحده، را دارد.
ایران از زمان شروع جنگ در ۲۸ فوریه عملاً تنگهی هرمز را، که گذرگاهی حیاتی برای حملونقل نفت از خلیج فارس است، بسته. ترامپ یک هفته پس از دستیابی به آتشبس در ۷ آوریل، محاصرهای را علیه ایران اعمال کرد و گفت هیچ کشتیای نباید وارد بنادر ایران یا از آنها خارج شود. این اقدام او پس از شکست مذاکرات صلح آمریکا و ایران در پاکستان صورت گرفت. ترامپ آن زمان گفت: «فکر میکنم ایران در وضعیت بسیار بدی قرار دارد. فکر میکنم کاملاً مستأصل هستند. برایم مهم نیست که [به مذاکرات] برگردند یا نه. اگر برنگردند، من مشکلی ندارم.» ترامپ سپس مأموریتی را با هدف کمک به کشتیهای تجاری برای عبور از تنگه، از جمله از طریق اسکورت توسط نیروی دریایی آمریکا آغاز کرد که خودش اسمش را «پروژهی آزادی» گذاشته بود، اما فقط دو روز بعد گفت این عملیات به دلیل «پیشرفت عالی» در مذاکرات صلح [بخوانید: وحشت و فشار کشورهای عربی خلیج فارس] موقتاً متوقف شده است.
شماری از روزنامههای ایران، از جمله روزنامهای حاوی یک کاریکاتور از «دونالد ترامپ» رئیسجمهور آمریکا، در حال غرق شدن در تنگهی هرمز با عنوان «بلوف دریایی»، دوشنبه ۱۳ آوریل، در یک دکهی روزنامهفروشی در تهران به فروش میرسند. یکی از واقعیتهایی که دستمایهی تمسخر دولت ترامپ شده، این است که اولویت آمریکا اکنون بازگشایی تنگهی هرمز است... که پیش از جنگ باز و رایگان در اختیار کشتیرانی بینالمللی بود.
اقتصاد ایران از آثار جنگ و همچنین تورم مداوم و سوءمدیریت اقتصادی رنج میبرد. اما به گفتهی چهار فرد مطلع، ارزیابی سیآیای میگوید ایران میتواند پیش از مواجهه با سختیهای اقتصادی شدیدتر، ۹۰ تا ۱۲۰ روز (و شاید بیشتر) در برابر محاصرهی آمریکا دوام بیاورد. یکی از این افراد خاطرنشان میکند که تهران مقداری از نفت خود را در نفتکشها ذخیره میکند و همچنین برای اطمینان از فعال ماندن چاهها، جریان نفت را در میادین نفتی خود کاهش میدهد.
این فرد تأکید میکند که وضعیت اقتصادی ایران «به هیچ وجه آنگونه که برخی ادعا کردهاند، وخیم نیست.» تحلیل سیآیای حتی ممکن است در ابعاد دیگری نیز تابآوری اقتصادی ایران را دستکم گرفته باشد: مثلاً اگر تهران بتواند نفت را از طریق مسیرهای زمینی قاچاق کند. یکی از مقامات آمریکایی میگوید کاروانهای کامیون و ریلی نمیتوانند جای حجم کشتیها و باز بودن مسیرهای دریایی را بگیرند، اما ممکن است یک ضربهگیر اقتصادی ایجاد کنند. وی معتقد است: «این باور وجود دارد که آنها میتوانند شروع به انتقال مقداری نفت به وسیلهی راهآهن از طریق آسیای مرکزی کنند.»
مردی، شنبه ۹ می، در یک فروشگاه فرش در بازار بزرگ تهران با گوشی همراه خود کار میکند. اگرچه مشکلات اقتصادی در ایران قابلانکار نیست، اما وقتی پای یک جنگ موجودیتی در میان باشد، تابآوری ایرانیها فراتر از شرایط معمول خواهد بود. ملتی که بیش از چهار دهه است تحت تحریمهای شدید بینالمللی زندگی میکند، راه عبور از این مقطع خطیر را نیز آموخته است.
ارزیابی اطلاعاتی محرمانهی سیآیای در مورد تسلیحات ایران نیز میگوید موجودی موشکها و پرتابگرهای متحرک ایران همچنان هولناک است. تصور میشود که ایران پیش از شروع جنگ تقریباً ۲۵۰۰ موشک بالستیک و همچنین هزاران پهپاد داشته است. تهران از این سلاحها برای انجام حملات تلافیجویانه علیه متحدان آمریکا در خلیج [فارس] و همچنین سایتهای نظامی آمریکا در سراسر منطقه استفاده کرده است. تحقیقات تصویری واشینگتنپست نشان میدهد حملات هوایی ایران به حداقل ۲۲۸ سازه یا تجهیزات در سایتهای نظامی آمریکا در خاورمیانه آسیب رسانده یا آنها را نابود کردهاند. این سطح از تخریب بسیار فراتر از چیزی است که دولت آمریکا به طور علنی به آن اعتراف کرده است.
تصاویر ماهوارهای که ایران از خسارات واردشده به پایگاههای آمریکایی در منطقه منتشر کرده است. از راست به چپ و از بالا به پایین: فرودگاه بینالمللی اربیل، پایگاه هوایی الرفاع، پایگاه هوایی عیسی، مقر پشتیبانی دریایی بحرین، کمپ بورینگ، کمپ عریفجان، پایگاه هوایی علی السالم، پایگاه هوایی حریر، پایگاه هوایی الظفره، پایگاه هوایی شاهزاده سلطان، پایگاه هوایی العدید، و بندر شعیبه. واشینگتنپست اذعان میکند در بررسیهایش به هیچ نشانهای از دستکاری تصاویر ماهوارهای توسط ایران برخورد نکرده است. از قضا، تصاویر ماهوارهای دیگری نیز به دست آمدهاند که در میان تصاویر ایرانی وجود نداشتهاند. این اسناد بهوضوح اثبات میکنند «دونالد ترامپ» رئیسجمهور آمریکا، و واشینگتن بخش زیادی از خسارات واردشده به پایگاههای ایالات متحده در خاورمیانه را سانسور کردهاند.
یکی از مقامات آمریکایی میگوید زمانی که ایران برای آغاز دوبارهی تولید موشکهای بالستیک در مقادیر قابلتوجه نیاز دارد، [نسبت به ارزیابیهای قبلی] کوتاهتر شده است. با این حال، تحلیلگران داخل و خارج از دولت میگویند ایران برای کنترل ترافیک در تنگهی هرمز، نیازی هم به موشک ندارد، بلکه برای این کار پهپادهای ارزانقیمت را در اختیار دارد. یک مقام دیگر آمریکایی میگوید بر خلاف موشکهای میانبرد که میتوانند مثلاً به اسرائیل حمله کنند، این پهپادها را میتوان در انبارهای کوچک و کارگاههایی تولید کرد که بهراحتی قابل پنهان کردن هستند.
«دَنی سیترینوویچ» پژوهشگر ارشد «مؤسسهی مطالعات امنیت ملی» مستقر در تلآویو، میگوید: «فقط کافی است یک پهپاد به یک کشتی برخورد کند؛ دیگر هیچکس [هیچ شرکت بیمهای] نفتکشها را بیمه نخواهد کرد.» واشینگتنپست و سیانان به نقل از افراد مطلع گزارش دادند که اوایل آوریل، جامعهی اطلاعاتی آمریکا ارزیابی کرد که بیش از نیمی از پرتابگرهای موشکی ایران همچنان سالم هستند و این کشور هنوز هزاران پهپاد تهاجمی انتحاری در زرادخانه خود دارد
[۵].
تصویر ماهوارهای که موقعیت و جابهجایی کشتیها در ماه آوریل در بخشی از منطقهی خلیج فارس و تنگهی هرمز را نشان میدهد. این تنگه دهها سال است برای کشتیرانی بینالمللی و بهویژه یکپنجم از جریان نفت جهان امن بوده است، اما دشمنان ایران و متحدان آنها در منطقه باید بهتر قدر این امنیت را میدانستند. واقعیت این است که ناامن کردن تنگهی هرمز بسیار سادهتر از تأمین ادامهدار امنیت آن است. در حالی که برای اولی شلیک گاهوبیگاه چند پهپاد کافی است، برای دومی اعزام یک نیروی عظیم نظامی برای یک مدت نامشخص ضرورت دارد.
تنگهی هرمز چگونه از یکی از پررونقترین گذرگاههای آبی جهان به آبراه اشباح تبدیل شد. اگرچه آمریکاییها ادعا میکنند نیازی به تنگه هرمز و باز کردن آن ندارند، اما عصبانیت «دونالد ترامپ» رئیسجمهور آمریکا، افزایش قیمت سوخت در این کشور، و برخی شواهد دیگر نشان میدهد ایران با بستن این تنگه عملاً یک سلاح هستهای را آزمایش کرده است.
سیترینوویچ، رئیس سابق بخش ایران در اطلاعات نظامی اسرائیل، معتقد است حتی اگر محاصره چندین ماه دیگر هم طول بکشد، رژیم را مجبور به تسلیم شدن در برابر خواستههای واشینگتن نخواهد کرد.
به گفتهی او «مشکل این است که آنها فکر نمیکنند نیازی به تسلیم شدن داشته باشند.» او در نهایت گفت بهرغم موفقیتهای نظامی آمریکا و اسرائیل در ایران، نتیجهی جنگ همچنان میتواند یک شکست راهبردی باشد. سیترینوویچ در شبکهی اجتماعی ایکس مینویسد: «آنچه به عنوان جنگی با هدف سرنگونی رژیم و برچیدن توانمندیهای هستهای و موشکی بالستیک آن آغاز شد، ممکن است در عوض رژیم ایران را قویتر از قبل به حال خود رها کند، در حالی که لغو تحریمها آن را قدرتمند کرده، همچنان توانمندیهای موشکی قابلتوجهی دارد، به حمایت از نیروهای نیابتی خود ادامه میدهد، و تقریباً قطعاً غنیسازی اورانیوم را در خاک خود حفظ خواهد کرد.»
یک رژهی نظامی در ایران، سال ۲۰۲۵، با حضور مردم و نمایش موشکهای ایرانی برگزار میشود. ارزیابیهای آمریکا نشان میدهد ایران دسترسی به حدود ۹۰ درصد از تأسیسات پرتاب و انبارهای زیرزمینی موشکهای خود در سراسر کشور را احیا کرده است. این در حالی است که «دونالد ترامپ» رئیسجمهور آمریکا، هفتههاست میگوید ایران از نظر نظامی نابود شده و توان موشکی و دفاعیاش از بین رفته است.
روزنامهی نیویورکتایمز نیز در گزارشی با عنوان «اطلاعات آمریکا نشان میدهد ایران هنوز ظرفیتهای موشکی چشمگیری دارد از یک سو، توان موشکی باقیماندهی ایران را خاطرنشان میکند و از سوی دیگر، یادآور میشود که ایالات متحده پیشاپیش در دور اول جنگ رمضان بخش قابلتوجهی از مهمات راهبردی خود را مصرف کرده و برای جایگزین کردن آنها با چالش مواجه است؛ چالشی که در صورت آغاز دوبارهی درگیری با ایران ممکن است به یک بحران راهبردی در جبهههای تعیینکنندهتر تبدیل شود. در ادامه گزیدهای از گزارش نیویورکتایمز آمده است.
تصویرسازی عمومی دولت ترامپ از یک «ارتش درهمشکسته» در ایران، با آنچه نهادهای اطلاعاتی آمریکا در پشت درهای بسته به سیاستگذاران میگویند، تفاوت فاحشی دارد؛ این موضوع بر اساس ارزیابیهای محرمانهای است که اوایل این ماه [می ۲۰۲۶] به دست آمده و نشان میدهد ایران دسترسی به اکثر سایتهای موشکی، پرتابگرها و تأسیسات زیرزمینی خود را دوباره به دست آورده است. آنچه برای برخی مقامات ارشد بیش از همه نگرانکننده است، شواهدی است مبنی بر اینکه ایران دسترسی عملیاتی به ۳۰ عدد از ۳۳ سایت موشکی خود را که در امتداد تنگهی هرمز واقع شدهاند، بازیابی کرده است؛ موضوعی که میتواند ناوهای جنگی و نفتکشهای آمریکایی در حال عبور از این آبراه باریک را تهدید کند.
فرمانده «توماس اسکالابر»، ۲۷ آوریل، در «مرکز همکاری و آگاهی اطلاعات دریایی» در شهر بندری «بِرِست» در فرانسه، به موقعیت کشتیها در تنگهی هرمز بر روی یک صفحهنمایش اشاره میکند. اگرچه ایران بارها تهدید کرده بود اگر امنیتش به خطر بیفتد، اقتصاد جهان دیگر امکان استفاده از تنگهی هرمز را نخواهد داشت، اما به نظر میرسد آمریکا و رژیم صهیونیستی این تهدید را دستکم گرفته بودند و اکنون با پیامدهای بسته شدن تنگهی هرمز دستوپنجه نرم میکنند.
افراد مطلع از این ارزیابیها میگوید این اسناد نشان میدهند ایرانیها (اگرچه با درجات مختلف و بسته به میزان خسارت واردشده به سایتهای مختلفشان، اما) میتوانند از پرتابگرهای متحرکی که داخل این سایتها هستند برای انتقال موشکها به مکانهای دیگر استفاده کنند. در برخی موارد، میتوانند موشکها را مستقیماً از سکوهای پرتابی شلیک کنند که در دل خود تأسیسات ساخته شدهاند. طبق این ارزیابیها، تنها سه سایت موشکی در امتداد تنگه به طور کامل غیرقابلدسترسی باقی ماندهاند. زرادخانهی ایران هم شامل موشکهای بالستیکی است که میتوانند کشورهای دیگر منطقه را هدف قرار دهند، و هم شامل ذخایر کوچکتری از موشکهای کروز میشود که میتوانند علیه اهداف نزدیکتر در خشکی یا دریا به کار گرفته شوند.
بقایای یک موشک ایرانی، ۹ می، در نزدیکی مرز میان سوریه و مناطق تحت اشغال رژیم صهیونیستی در بلندیهای جولان دیده میشود. زرادخانهی موشکهای باقیماندهی ایران هم شامل موشکهای بالستیک و چندکلاهکهای است که قادر به رسیدن به فلسطین اشغالی هستند، و هم موشکهای دیگری که میتوان برای هدف گرفتن متحدان آمریکا در منطقه یا، در صورت لزوم، ناوهای آمریکایی در خلیج فارس، تنگهی هرمز و دریای عمان از آنها استفاده کرد.
به گفتهی افراد مطلع از ارزیابیهای اطلاعاتی، نهادهای اطلاعات نظامی همچنین بر اساس دادههای حاصل از مسیرهای متعدد اطلاعاتی، از جمله تصاویر ماهوارهای و دیگر فناوریهای نظارتی، گزارش دادهاند که ایران دسترسی به تقریباً ۹۰ درصد از تأسیسات زیرزمینی ذخیرهسازی و پرتاب موشک خود در سراسر کشور را بازپس گرفته است؛ تأسیساتی که اکنون برآورد میشود «نسبتاً یا کاملاً عملیاتی» باشند. این یافتهها، ماهها تضمینهای علنی رئیسجمهورْ ترامپ و پیت هگست، وزیر جنگ، را زیر سؤال میبرند که به آمریکاییها گفته بودند ارتش ایران «نابود شده» و «دیگر» یک تهدید به شمار نمیرود. آقای ترامپ، ۹ مارس، ده روز پس از آغاز جنگ، به سیبیاسنیوز گفت موشکهای ایران «به یک مشت [پرتابههای] پراکنده تقلیل پیدا کردهاند» و این کشور «از نظر نظامی چیزی برایش باقی نمانده.» آقای هگست نیز ۸ آوریل در کنفرانس خبری پنتاگون گفته بود عملیات «خشم حماسی» (کارزار مشترک آمریکا و اسرائیل که ۲۸ فوریه آغاز شد) ارتش ایران را «منهدم و برای سالهای سال «از نظر رزمی ناکارآمد» کرده است.»
«دونالد ترامپ» (چپ) رئیسجمهور آمریکا، دوشنبه ۶ آوریل، در حالی که در کنار «پیت هگست» وزیر جنگ خود، ایستاده، حین گفتوگو با خبرنگاران در کاخ سفید به نظر میرسد ژست شلیک با تفنگ را به خود گرفته است. ترامپ همچنان جنگ علیه ایران را یک پیروزی مطلق توصیف میکند و مدعی است ایالات متحده دارد «به طرز باورنکردنیای خوب» عمل میکند. همزمان، هگست ادعا میکند نیروهای آمریکایی تهران را «خجالتزده و تحقیر» کردهاند. با این وجود، گزارشهای رسانهای حاکی از آن است که ارزیابی جامعهی اطلاعاتی خود آمریکا در اینباره فاصلهی زیادی با ادعاهای رئیسجمهور و وزیر جنگ این کشور دارد.
گزارشهای اطلاعاتیای که ظرفیت نظامی باقیماندهی ایران را توصیف کردهاند، کمتر از یک ماه پس از آن کنفرانس خبری تنظیم شدهاند. این ارزیابیهای اطلاعاتی جدید نشان میدهند که آقای ترامپ و مشاوران نظامی او دربارهی خسارتی که ارتش آمریکا میتوانست به سایتهای موشکی ایران وارد کند، بزرگنمایی کردهاند و تابآوری و توانایی ایران برای بازگشت به حالت اولیه را دستکم گرفته بودهاند. روزنامهی نیویورکتایمز ماه گذشته گزارش داد که مقامات آمریکایی معتقدند ایران میتواند تا ۷۰ درصد از زرادخانهی موشکی خود پیش از جنگ را بازیابی کند واشینگتنپست نیز هفتهی گذشته دربارهی اطلاعاتی گزارش داد که نشان میدادند ایران حدود ۷۵ درصد از پرتابگرهای متحرک موشکی و حدود ۷۰ درصد از ذخایر موشکی پیش از جنگ خود را حفظ کرده است [گزارشی که گزیدهی آن در بالا آمد].
این یافتهها بر چالشی تأکید میکنند که در صورت فروپاشی آتشبس شکنندهی یکماهه و ازسرگیری درگیریهای تمامعیار، آقای ترامپ با آن روبهرو خواهد شد: ارتش آمریکا پیشاپیش ذخایر مهمات حیاتی خود، از جمله موشکهای کروز تاماهاک، موشکهای رهگیر پاتریوت، و موشکهای «نقطهزن» و «اَتَکِمز» [موشکهای بالستیک تاکتیکی] زمینپایه را تخلیه کرده است؛ این در حالی است که اطلاعات نشان میدهد [با وجود تخلیهی ذخایر این موشکها] ایران همچنان از توانایی نظامی قابلتوجهی، از جمله در اطراف تنگهی حیاتی هرمز، برخوردار است. این گذرگاه، گلوگاه عبور تقریباً یکپنجم از مصرف روزانهی نفت جهان است و نیروی دریایی آمریکا اکنون حضوری تقریباً مداوم شامل عبور از آن و گشتزنی درون آن دارد.
بقایای ساختمان یک دانشگاه در تهران که در اثر حملات هوایی آمریکایی-اسرائیلی تخریب شده است. به گزارش روزنامهی آمریکایی نیویورکتایمز، دو گروه مستقل اعلام کردهاند هزینهی جنگ ایران برای آمریکا تاکنون بین ۲۸ تا ۳۵ میلیارد دلار بوده است. علاوه بر این، جنگ خودخواستهی «دونالد ترامپ» رئیسجمهور آمریکا، علیه ایران ذخایر تسلیحات حیاتی و گرانقیمت ایالات متحده را تخلیه کرده است. همچنین، بنا به اعتراف مقامات دولتی و کنگره، عجلهی پنتاگون برای تجهیز مجدد نیروهای اعزامی خود در خاورمیانه، آمادگی این کشور را برای مقابله با دشمنان احتمالی نظیر روسیه و چین کاهش داده است.
فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) اخیراً در پیامی در شبکههای اجتماعی اعلام کرد بیش از ۲۰ ناو جنگی آمریکایی در حال اجرای محاصره علیه ایران در این منطقه هستند. اگر آقای ترامپ به فرماندهان دستور دهد حملات بیشتری برای نابودی یا کاهش توانمندیهای ایران انجام دهند، ارتش آمریکا مجبور خواهد شد حتی بیشازپیش از ذخایر مهمات حیاتی خود برداشت کند. انجام این کار، ذخایر آمریکا را بیشتر تضعیف خواهد کرد؛ آن هم در مقطعی که پنتاگون و سازندگان بزرگ تسلیحات همین الآن هم برای دستیابی به ظرفیت صنعتی لازم جهت جایگزینی ذخایر آمریکا با مشکل مواجه هستند.
«وقتی [رسانههای] اخبار جعلی میگویند دشمنِ ایرانی از نظر نظامی دارد مقابل ما خوب عمل میکند [و حالش خوب است]، عملاً مصداق خیانت است، چون چنین حرفی واقعاً دروغین، و اصلاً مسخره، است. اینها دارند به دشمن کمک و با آن همدستی میکنند! تنها نتیجهی کارشان دادن امید دروغین به ایران است، در حالی که چنین امیدی اصلاً نباید وجود داتشه باشد. اینها [رسانهها] ترسوهای آمریکاییای هستند که علیه کشور ما [از ایران] حمایت میکنند. ایران ۱۵۹ کشتی در نیروی دریاییاش داشت؛ تکتک آنها اکنون کف دریا آرمیدهاند. [ایرانیها] هیچ نیروی دریاییای ندارند؛ نیروی هوایی آنها از بین رفته؛ تمام فناوری آنها ازبین رفته؛ «رهبران» آنها دیگر در بین ما نیستند؛ و این کشور [گرفتار] یک فاجعهی اقتصادی است. فقط بازندهها، ناسپاسها، و نادانها میتوانند علیه آمریکا موضع بگیرند! رئیسجمهور دونالد جِی. ترامپ» پیام «دونالد ترامپ» رئیسجمهور آمریکا، در شبکهی اجتماعی شخصیاش موسوم به «تروثسوشال» خطاب به رسانههایی مانند واشینگتنپست و نیویورکتایمز که اذعان کردهاند ایران حدود ۷۰ درصد از تواناییهای نظامی خود پیش از جنگ، از جمله دسترسی به ۳۰ زرادخانه از ۳۳ زرادخانهاش در امتداد تنگهی هرمز، را همچنان در اختیار دارد و ترامپ دربارهی نابودی نیروی نظامی ایران دروغ میگوید.
حملهی مشترک آمریکا و اسرائیل به ایران، خسارات قابلتوجهی به ظرفیتهای دفاعی ایران وارد کرد و بسیاری از سایتهای راهبردی را در سراسر این کشور تخریب نمود یا به آنها آسیب زد.
بسیاری از رهبران ارشد ایران کشته شدهاند و اقتصاد این کشور تحت فشار جنگ در حال تزلزل است. همین مسئله پرسشهایی را در اینباره به وجود آورده است که تهران تا چه زمانی میتواند موضع سختگیرانهی خود در قبال مذاکرات برای پایان درگیری و همچنین تداوم توقف تقریباً کامل رفتوآمد نفتکشها و دیگر کشتیها از طریق تنگهی هرمز را حفظ کند.
با این حال، توانایی ظاهری ایران در حفظ ظرفیتهای نظامی قابلتوجه، نگرانیها را در میان متحدان آمریکا دربارهی عقلانیت پشت این جنگ تشدید کرده و موجی از انتقاد را در میان حامیان مداخلهستیز آقای ترامپ برانگیخته است که در وهلهی اول با ورود به این درگیری مخالف بودند.
مردی، شنبه ۹ می، در حال کشیدن یک چرخدستی پر از جعبههای مختلف در تقاطعی نزدیک یک بازار عمدهفروشی در تهران دیده میشود. «دونالد ترامپ» رئیسجمهور آمریکا، در پاسخ به سؤالی دربارهی وضعیت اقتصادی ایران گفته بود: «امیدوارم [اقتصادشان] سقوط کند.» چه در اذعان به ارسال سلاح به تروریستها و معارضان تجزیهطلب کُرد، و چه در ابراز امیدواری به نابودی اقتصاد ایران، ترامپ علناً نشان داده که هیچ ابایی از اظهار و اِعمال دشمنی نهتنها با نظام جمهوری اسلامی، بلکه با کشور و مردم ایران ندارد. او در دورهی اول ریاستجمهوریاش نیز ایرانیها را «ملتی تروریست» خطاب کرده بود.
چنانکه نیویورکتایمز پیشتر گزارش داده بود، آمریکا تقریباً ۱۱۰۰ فروند موشک کروز رادارگریز دوربرد در این جنگ مصرف کرده است که حدوداً معادل کل موجودی کنونی باقیمانده در زرادخانهی آمریکاست.
ارتش همچنین بیش از ۱۰۰۰ فروند موشک تاماهاک شلیک کرده است که تقریباً ۱۰ برابر تعداد تاماهاکهایی است که پنتاگون در یک سال خریداری میکند. علاوه بر این، بیش از ۱۳۰۰ موشک رهگیر پاتریوت در طول جنگ استفاده شده است که معادل بیش از دو سال تولید این موشکها با نرخ تولید سال ۲۰۲۵ است.
جایگزینی این ذخایر ظرف چند ماه ممکن نیست و سالها طول میکشد. شرکت لاکهید مارتین در حال حاضر حدود ۶۵۰ موشک رهگیر پاتریوت در سال تولید میکند.
این شرکت برنامههایی را برای افزایش تولید این سلاح پدافند هوایی حیاتی به ۲۰۰۰ فروند در سال اعلام کرده است، اما انجام این کار آسان نخواهد بود. مقامات میگویند توانایی حوزهی صنعت برای تولید موتورهای راکت نمیتواند به آن سرعتی افزایش یابد که آقای ترامپ دستور داده است.
مشرق