زیبایی و حلاوت فطر بر طبع لطیف و نکته بین اهالی شعر و ادب تیز اثرگذار بوده و قریحه و طبع اندیشمندان این حوزه را بر آن داشته تا سروده هایی نغز و تفکرانگیز را بسرایند.

فطر آمد و بر فطرت جانان نرسیدیم
 
 از فطرت نفسانی خود وا نرهیدیم
 
 نازل شده قرآن به بشر عبرت و انذار
 
 بیگانه ز خود بوده و درکش ننمودیم
 
احیا بنشستیم به تکرار و مکرر
 
 از روح و روان حرف و پیامی نشنیدیم
 
 بالقوه به عقلیم، که بالفعل خیالیم
 
ما عقل و خرد را به پشیزی نخریدیم
 
ما برده تقلیدی رسم دگرانیم
 
 پیرو به جماعت شده آزاده نبودیم
 
 این شاکله جان که نهان ظرف وجودیست
 
در تزکیه روح و روان، جان ندمیدیم
 
 عمری گذراندیم به مسجد و معابد
 
 تفسیر به حق، علم و خرد را نفزودیم
 
صد حیف که از ماه ضیافت و شب قدر
 
از بهر فیوضات زلالش، نچشیدیم
 
قدر آمده تمدید شود عهد الهی
 
 فرمان مقرر ز خدا را نستودیم
 
 در صوم و صلاتیم، نه خاشع، نه مداوم
 
 با چشم بصیرت که به وحدت نرسیدیم
 
چون عبد خداییم به خسران و تغابن
 
 زنگار دل ز دام هوس‌ها نزدودیم
 
از خلوت جان، رنگ و ریا را نرهاندیم
 
 ما روح صفا در دگران را نسرودیم
 
 در جهل و غروریم و لبالب به تعصب
 
 در عصر تمدن، ز توحش نبریدیم
 
 انکار و جدایی شده بیماری دل‌ها
 
از جهل و حماقت پی درمان ندویدیم
 
 اغمازده ی بی‌خبر از درک معارف
 
 لوّامه نپرورده و امّاره گزیدیم