حدید نیوز؛ در هیاهوی همیشگی شبکه‌های اجتماعی، گاهی یک سؤال ساده می‌تواند نقش آینه را بازی کند؛ آینه‌ای که قرار نیست نسخه نجات بپیچد، اما عطش جامعه برای «اگر»‌ها را عیان می‌سازد. این‌بار یک کاربر فضای مجازی خوش ذوق، به‌جای جدل‌های سیاسی، از هوش مصنوعی پرسش‌هایی که در ذهن بخشی از جامعه می‌چرخد را پرسیده است.

او از هوش مصنوعی پرسیده اگر پهلوی بازگردد، آیا اقتصاد درست می‌شود؟ آیا زنان به حقوق ازدست‌رفته‌شان می‌رسند؟ آیا دانشجو می‌تواند بورس تحصیلی بگیرد و از کشور خارج شود؟ آیا ایران از فهرست‌های سیاه اروپا خارج می‌شود؟ شاید باورتان نشود اما همین جابه‌جایی گوینده، متن را از یک بحث معمول مجازی به یک تجربه قابل تأمل تبدیل کرده است؛ تجربه‌ای که نشان می‌دهد شبکه‌های اجتماعی می‌توانند میدان آزمون روایت‌ها هم باشند. آنچه این کاربر منتشر کرده، بیش از آنکه پاسخی قطعی به آینده باشد، روایتی است از پرسش‌های انباشته‌شده یک نسل؛ همان نسلی که حالا حتی برای خیال‌پردازی سیاسی هم به سراغ هوش مصنوعی می‌رود.
پاسخ سوالات را هوش مصنوعی یکی یکی داده که در ادامه می‌آید:

در جواب درست شدن اقتصاد چندتا گزاره آورده در نتیجه گفته، مشکل اقتصاد ایران ساختاری و وابستگی محور است نه صرفا اسم حکومت، حتی در دوران ۵۰ شمسی با وجود درآمد عظیم نفتی، تورم، شکاف طبقاتی و فقر و حاشیه‌نشینی شدید وجود داشت.

اینکه زنان به حق و حقوق‌شان خواهند رسید را این گونه پاسخ داده، حقوق زنان در پهلوی طبقاتی و ویترینی بود نه فراگیر، مشارکت سیاسی زنان بسیار محدود و نمایشی بود، همچنین قانون حمایت خانواد پیشرفت‌هایی داشت اما زن روستایی و طبقه پایین عملا بهره‌ای نداشت.

آیا دانشجو به راحتی می‌تواند بورس تحصیلی بگیرد را هم جوابش را به این شکل داده است، بورسیه در دوران پهلوی برای فرزندان طبقه بالا و وابسته به حکومت بود، گزینش سیاسی وجود داشت و ساواک نقش مستقیم را ایفا می‌کرد، بسیاری از دانشجویان منتقد از تحصیل محروم یا تبعید می‌شدند. در نتیجه بورسیه آزاد و عادلانه نبود بلکه رانتی و امنیتی بود.

نتیجه اینکه از لیست سیاه کشورهای جهان درمی‌آییم یا خیر، هوش مصنوعی گفته، دوران پهلوی وابسته به بلوک غرب بود نه مستقل و با اولین اختلاف مثل قیمت نفت یا سیاست اوپک فشارها شروع شد، نمونه تاریخی کودتای ۲۸ مرداد بود وقتی منافع غرب به خطر افتاد. از همین رو لیست سیاه عوض خواهد شد اما قطعا وابستگی به همراه دارد.

در پس تمامی این سوال‌ها گفته شده که می‌توانیم زندگی نرمال داشته باشیم که هوش مصنوعی با فکت تاریخی که آورده، گفته در سال ۵۶ بیش از ۴۰ درصد جمعیت زیر خط فقر نسبی بودند و حاشیه‌نشینی در تهران، اهواز و مشهد افزایش داشته و سرکوب شدید سیاسی ساواک، زندان و شکنجه بوده است. در نتیجه زندگی نرمال فقط برای طبقه خاص شهری بوده.



مهر